การอุดฟัน (Dental fillings)
การอุดฟันเป็นการรักษาทางทันตกรรมที่ใช้เพื่อแก้ไขฟันที่เสียหายจากการผุหรือเกิดการสึกกร่อน โดยการอุดฟันจะช่วยป้องกันการผุเพิ่มขึ้นและทำให้ฟันกลับมามีรูปร่างและการใช้งานได้ปกติ การอุดฟันยังช่วยเสริมความแข็งแรงให้กับโครงสร้างฟัน ทำให้สามารถใช้งานฟันได้อย่างมีประสิทธิภาพ

วัสดุที่ใช้ในการอุดฟัน
วัสดุที่ใช้ในการอุดฟันมีหลากหลายประเภท ขึ้นอยู่กับตำแหน่งของฟันและความเหมาะสมของผู้ป่วย ดังนี้:
- อมัลกัม (Amalgam):
- เป็นวัสดุโลหะที่มีส่วนผสมของเงิน ทองแดง และปรอท แข็งแรงทนทานและมีอายุการใช้งานนาน เหมาะสำหรับฟันหลังที่ต้องรับแรงบดเคี้ยว
- ข้อเสียคือมีสีเทาเงิน ทำให้ดูไม่สวยงามเมื่ออุดบริเวณฟันหน้า
- คอมโพสิตเรซิน (Composite Resin):
- เป็นวัสดุสีขาวที่มีลักษณะใกล้เคียงกับสีฟันธรรมชาติ ใช้ได้กับทั้งฟันหน้าและฟันหลัง
- มีความแข็งแรงปานกลาง เหมาะกับการอุดฟันที่ไม่ต้องรับแรงมากนัก
- ข้อเสียคือต้องการการดูแลพิเศษเพื่อป้องกันการเปลี่ยนสี
- แก้วไอโอโนเมอร์ (Glass Ionomer):
- เป็นวัสดุที่มีส่วนประกอบของแก้วที่ปล่อยฟลูออไรด์ออกมา ซึ่งช่วยป้องกันฟันผุ เหมาะสำหรับการอุดบริเวณฟันที่ไม่ต้องรับแรงบดเคี้ยวมาก
- มักใช้ในกรณีที่ต้องการให้วัสดุอุดมีคุณสมบัติช่วยเสริมการป้องกันฟันผุ
- พอร์ซเลน (Porcelain) หรือเซรามิก (Ceramic):
- เป็นวัสดุที่มีความทนทานและมีสีใกล้เคียงกับฟันธรรมชาติ จึงเหมาะสำหรับฟันหน้าและกรณีที่ต้องการความสวยงาม
- ข้อเสียคือมีราคาสูงกว่าวัสดุอุดประเภทอื่น
ขั้นตอนการอุดฟัน
- การตรวจสภาพฟัน:
- ทันตแพทย์จะตรวจสอบฟันที่มีปัญหาและอาจใช้ภาพถ่ายรังสี (X-ray) เพื่อดูระดับของฟันผุและการทำงานของรากฟัน รวมถึงพิจารณาประเภทของวัสดุที่เหมาะสมในการอุด
- การเตรียมฟันและกำจัดเนื้อฟันผุ:
- ทันตแพทย์จะใช้เครื่องมือขูดหรือเจาะเนื้อฟันที่ผุออก เพื่อให้แน่ใจว่าทำความสะอาดฟันเรียบร้อยและไม่เหลือเชื้อแบคทีเรีย
- ทันตแพทย์อาจให้ยาชาในบริเวณรอบฟันเพื่อป้องกันความเจ็บปวดระหว่างการรักษา
- การเตรียมพื้นที่อุดฟัน:
- ทันตแพทย์จะจัดเตรียมรูฟันหรือพื้นที่ที่ต้องการอุดให้มีความเหมาะสมในการรับวัสดุ โดยอาจใช้สารเคมีพิเศษในการเคลือบพื้นผิวฟันให้วัสดุอุดยึดติดกับฟันได้ดีขึ้น
- การอุดฟัน:
- ทันตแพทย์จะใส่วัสดุอุดเข้าไปในฟันและปรับรูปทรงให้สอดคล้องกับฟันธรรมชาติ จากนั้นจึงใช้เครื่องฉายแสงเพื่อทำให้วัสดุแข็งตัว
- เมื่อวัสดุแข็งตัวแล้ว ทันตแพทย์จะปรับแต่งรูปทรงให้เรียบเนียนและเหมาะสมกับการบดเคี้ยว
- การตรวจสอบและขัดเงา:
- ทันตแพทย์จะตรวจสอบการอุดฟันว่าเรียบร้อยหรือไม่ และอาจขัดเงาให้ฟันดูเป็นธรรมชาติมากขึ้น
ข้อควรปฏิบัติหลังการอุดฟัน
- หลีกเลี่ยงการเคี้ยวหรือกัดอาหารแข็งบริเวณที่อุดฟันใหม่ภายใน 24 ชั่วโมง
- ดูแลความสะอาดช่องปากโดยการแปรงฟันและใช้ไหมขัดฟันเป็นประจำ
- หากรู้สึกปวดหรือมีอาการเสียวฟันเป็นเวลานาน ควรกลับไปพบทันตแพทย์เพื่อตรวจสอบ
